Cách chọn xích công nghiệp theo tải trọng đúng kỹ thuật

Cách chọn xích công nghiệp theo tải trọng là vấn đề quan trọng khi thiết kế hoặc thay thế bộ truyền động cho máy móc, băng tải và dây chuyền sản xuất. Nếu chọn xích có khả năng chịu tải thấp hơn yêu cầu, xích có thể nhanh chóng bị giãn, mòn hoặc đứt. Ngược lại, lựa chọn xích quá lớn sẽ làm tăng chi phí đầu tư và có thể khiến hệ thống hoạt động kém tối ưu.

Để lựa chọn chính xác, không nên chỉ nhìn vào tải trọng danh nghĩa. Công suất, tốc độ quay, bước xích, điều kiện làm việc, tải trọng va đập và số dãy xích đều cần được xem xét đồng thời.

1. Vì sao cần chọn xích theo tải trọng?

Trong thực tế, tải tác dụng lên xích không phải lúc nào cũng cố định. Khi máy khởi động, dừng đột ngột hoặc vận chuyển vật liệu nặng, lực tác động lên xích có thể tăng đáng kể.

Các nhà sản xuất thường đưa ra thông số như tải trọng cho phép, lực kéo cho phép và độ bền kéo để phục vụ quá trình lựa chọn. Tsubaki phân biệt rõ giữa độ bền kéo tối thiểu và tải trọng cho phép; tải trọng cho phép được xác định dựa trên giới hạn mỏi của xích.

Vì vậy, không nên lấy riêng thông số lực kéo đứt làm căn cứ chọn xích cho máy đang vận hành liên tục.

2. Những thông số cần xác định trước khi chọn xích

Trước khi lựa chọn, cần thu thập các dữ liệu cơ bản của hệ thống:

• Công suất động cơ.
• Tốc độ quay của trục chủ động.
• Tốc độ đầu ra mong muốn.
• Tải trọng làm việc.
• Tải trọng va đập hoặc tải khởi động.
• Khoảng cách giữa hai trục.
• Bước xích.
• Số dãy xích.
• Điều kiện nhiệt độ, bụi, ẩm hoặc hóa chất.
• Phương pháp và tần suất bôi trơn.

Đối với hệ thống băng tải, Tsubaki còn yêu cầu xem xét loại băng tải, hướng chuyển động, khối lượng vật liệu, tốc độ, chiều dài băng tải và điều kiện bôi trơn khi xác định loại xích.

3. Cách chọn xích công nghiệp theo tải trọng

3.1. Xác định tải trọng thực tế

Đây là bước đầu tiên khi tính toán. Cần xác định tải mà xích phải truyền hoặc kéo trong điều kiện vận hành bình thường.

Với băng tải, tải trọng không chỉ bao gồm sản phẩm mà còn có thể bao gồm pallet, phụ kiện, cơ cấu vận chuyển và trọng lượng phần xích tham gia truyền tải. Tsubaki sử dụng tổng khối lượng vật liệu và các hệ số ma sát, tốc độ để tính lực căng tác dụng lên xích.

3.2. Tính lực căng trên xích

Tải trọng cần được quy đổi thành lực căng thực tế thay vì chỉ sử dụng khối lượng vật liệu.

Với từng loại máy, công thức tính sẽ khác nhau. Đối với băng tải, lực căng có thể phụ thuộc vào khối lượng hàng hóa, ma sát, tốc độ và cấu hình vận chuyển.

Khi có lực căng thiết kế, cần so sánh với tải trọng cho phép của xích trong catalogue nhà sản xuất. Tsubaki sử dụng quy trình lựa chọn gồm xác định điều kiện vận hành, chọn sơ bộ kích thước, tính lực căng thiết kế và kiểm tra lại khả năng chịu tải của xích.

3.3. Chọn bước xích phù hợp

Bước xích là khoảng cách giữa các chốt liên tiếp và là thông số quan trọng để xác định kích thước xích cũng như nhông tương ứng.

Xích có bước lớn thường phù hợp với những hệ thống cần khả năng truyền tải cao hơn, nhưng không có nghĩa cứ chọn bước càng lớn thì càng tốt. Kích thước xích còn phải phù hợp với tốc độ, không gian lắp đặt và nhông hiện có.

Do đó, nên lựa chọn theo catalogue của từng dòng sản phẩm thay vì chỉ dựa vào kích thước bên ngoài.

>>>>Cách bảo dưỡng xích công nghiệp đúng kỹ thuật giúp tăng tuổi thọ

4. Xem xét tốc độ vận hành

Tải trọng và tốc độ có mối quan hệ trực tiếp trong quá trình lựa chọn xích. Khi tốc độ tăng, tác động động lực và yêu cầu về khả năng bôi trơn cũng thay đổi.

Tsubaki đưa hệ số tốc độ vào quy trình tính toán lực căng đối với một số dòng xích tải. Vì vậy, cùng một tải trọng nhưng hệ thống chạy ở tốc độ khác nhau có thể cần lựa chọn xích khác nhau.

Với máy chạy tốc độ cao, cần đặc biệt chú ý đến khả năng bôi trơn, rung động, độ chính xác của nhông và giới hạn tốc độ của loại xích đang sử dụng.

5. Tính đến tải trọng va đập

Không phải mọi hệ thống đều chịu tải ổn định. Máy nghiền, máy cấp liệu, băng tải tải nặng hoặc thiết bị khởi động thường xuyên có thể tạo ra tải trọng động lớn.

Trong trường hợp này, nên lựa chọn loại xích có khả năng chịu tải và hấp thụ tải động tốt hơn. Tsubaki có các dòng xích chuyên dụng với khả năng chịu tải cho phép cao hơn xích con lăn tiêu chuẩn, phù hợp với những ứng dụng yêu cầu truyền công suất lớn hoặc tải va đập.

6. Xác định số dãy xích

Khi tải trọng vượt khả năng của một dãy xích, có thể cân nhắc cấu hình nhiều dãy nếu thiết kế cho phép.

Tuy nhiên, không nên đơn giản chia tải tổng cho số dãy rồi coi mỗi dãy chịu chính xác một phần bằng nhau. Tsubaki lưu ý rằng khi sử dụng hai xích song song, lực tác dụng giữa các dãy có thể không hoàn toàn đồng đều; vì vậy cần áp dụng hệ số phù hợp trong quá trình tính toán.

Điều này đặc biệt quan trọng đối với băng tải và các hệ thống có hai hoặc nhiều dãy xích cùng làm việc.

7. Kiểm tra nhông xích đi kèm

Chọn xích đúng tải nhưng sử dụng nhông không phù hợp vẫn có thể gây sự cố. Nhông phải tương thích với bước xích, số dãy và kích thước xích.

Ngoài ra, số răng nhông ảnh hưởng đến tốc độ, tỷ số truyền và điều kiện làm việc của xích. Cần kiểm tra cả độ bền răng, kích thước lỗ trục, rãnh then và khả năng chịu tải của nhông.

Với các dòng xích tải nặng, nhà sản xuất có thể đưa ra yêu cầu riêng về vật liệu hoặc độ cứng của nhông. Vì vậy, nên sử dụng bộ xích – nhông được lựa chọn đồng bộ theo catalogue.

8. Những sai lầm khi chọn xích theo tải trọng

Một số lỗi thường gặp gồm:

• Chọn xích chỉ dựa vào lực kéo đứt.
• Bỏ qua tải trọng khởi động và tải va đập.
• Không tính đến tốc độ vận hành.
• Không kiểm tra điều kiện môi trường.
• Dùng xích và nhông khác tiêu chuẩn.
• Chọn nhiều dãy nhưng không tính sự phân bố tải.
• Không tính trọng lượng vật liệu và bộ phận chuyển động đối với băng tải.
• Không tham khảo thông số kỹ thuật của nhà sản xuất.

Những sai sót này có thể khiến xích nhanh giãn, phát tiếng ồn, mòn nhông hoặc giảm đáng kể tuổi thọ hệ thống.

Liên hệ

THIẾT BỊ CÔNG NGHIỆP SÓNG THẦN cung cấp xích công nghiệp từ nhiều thương hiệu, đặc biệt là Tsubaki của Nhật Bản, phục vụ các hệ thống truyền động, băng tải và máy móc công nghiệp.

Khi cần lựa chọn xích theo tải trọng, khách hàng nên cung cấp các thông tin như mã xích đang sử dụng, tải trọng, công suất, tốc độ, số dãy, khoảng cách trục và môi trường làm việc. Đây là cơ sở để xác định loại xích phù hợp thay vì lựa chọn theo kích thước cảm quan.

THIẾT BỊ CÔNG NGHIỆP SÓNG THẦN

• Địa chỉ: Số 82, Đường N3, Khu ĐT-TM-DV Sóng Thần, Khu phố Thống Nhất 1, Phường Dĩ An, TP.HCM
• Hotline: 0948 888 522
• Email: linhtran.tbcnsongthan@gmail.com
• Website: www.tbcnsongthan.com